Ný skýrsla SAF um samanburð á regluverki skammtímaleigu á Norðurlöndum sýnir að töluverður munur er á milli landanna þegar kemur að því hvernig slík starfsemi er skilgreind, skipulögð og eftirliti með henni háttað. Skammtímaleiga, sem hefur vaxið hratt síðasta áratuginn, er orðin fastur hluti af virðiskeðju ferðaþjónustu, en regluverkið er langt frá því að vera samræmt á milli Norðurlandanna.
Helsta niðurstaðan er sú að Ísland sker sig skýrt úr. Ísland er eina landið með heildstætt og sértækt regluverk þar sem skammtímaleiga er skilgreind sérstaklega og skýr aðgreining er gerð á milli heimagistingar og atvinnustarfsemi. Hér á landi felur þetta í sér skráningarskyldu, leyfiskerfi fyrir atvinnurekstur og afmörkuð rekstrarskilyrði fyrir heimagistingu, svo sem hámarksfjölda daga og tekjumörk. Þetta skapar fyrirsjáanlegri umgjörð bæði fyrir rekstraraðila og stjórnvöld, þó ber að nefna nýlegar breytingar lögum gististaði sem flækja regluverkið fremur en að einfalda það.
Hin Norðurlöndin byggja sitt regluverk að mestu á óbeinni nálgun. Í Danmörku, Svíþjóð og Finnlandi er skammtímaleiga ekki skilgreind sérstaklega í lögum heldur fellur undir almenna húsnæðis-, skipulags- og skattalöggjöf, á meðan Noregur hefur sett ákveðin rekstrarmörk án þess að hafa eina heildarlöggjöf um málaflokkinn. Afleiðingin er sú að regluumhverfið er í sumum tilvikum ófyrirsjáanlegt, þar sem reglur og framkvæmd geta jafnvel verið mismunandi á milli sveitarfélaga.
Þá er einnig munur á takmörkunum og eftirliti. Danmörk, Noregur og Ísland hafa sem dæmi sett skýr dagamörk fyrir útleigu, á meðan Svíþjóð og Finnland styðjast frekar við óbeinar takmarkanir sem byggja á skipulagsreglum og notkun húsnæðis. Að sama skapi er gagnasöfnun víðast hvar veikari en á Íslandi og byggir fyrst og fremst á skattagögnum og upplýsingum frá bókunarsíðum.
Þrátt fyrir þessar ólíku nálganir í regluverkinu eru áskoranir svipaðar á öllum Norðurlöndum. Þar vegur þyngst áhrif skammtímaleigu á húsnæðismarkaðinn, notkun íbúðarhúsnæðis í atvinnuskyni og samkeppni við hefðbundna gististarfsemi. Á öllum Norðurlöndunum, og í raun Evrópu, er þróun regluverks því í átt að auknu eftirliti, betra aðgengi að gögnum og skýrari mörkum á milli heimagistingar og atvinnurekstrar.
Í heild gefur samanburðurinn til kynna að Ísland standi sterkt með skýrt regluverk og markvissari heildarsýn en víða annars staðar á Norðurlöndunum, á sama tíma og önnur lönd eru enn að móta og þróa sína nálgun.
